Nasza
kultura przesiąknięta jest szlacheckimi tradycjami, a Pierwsza
Rzeczpospolita nadal funkcjonuje jako ważny punkt odniesienia w
polskiej historiografii i stanowi o naszej świadomości historycznej i
literackiej.
W
naszych wyobrażeniach o tamtym okresie dominuje jednak wizja
ukształtowana przez dzieła Henryka Sienkiewicza, a obecnie coraz
częściej twórczość filmową opartą na tych dziełach.
Naradzająca się szlachta. Rys. J. P. Norblin. Sejm Polski, Jerzy Lileyko
Celem niniejszego konkursu jest przybliżenie
Rzeczypospolitej szlacheckiej
w jej kształcie instytucjonalnym. Kolegium jezuickie, sądy i sejmiki są
instytucjami, które kształtowały postawy szlachty, a jednocześnie, w
wypadku dwóch ostatnich były polem działalności obywatelskiej.
Mając na celu przybliżenie uczniom sposobu funkcjonowania tych
instytucji, a także postaw i wartości jakie prezentowali tworzący je
ludzie,
Ogłaszamy konkurs tematyczny pod hasłem
„Obywatel Pierwszej Rzeczypospolitej.
W szkole, w sądzie, na sejmiku”
na inscenizację przedstawiającą wydarzenia z życia szlachty polskiej.
Konkurs skierowany jest do uczniów szkół ponadpodstawowych.
Efektem końcowym pracy zespołów biorących udział w konkursie powinny być
scenariusze inscenizacji zawierające m.in. opis przedstawianej sytuacji, ilość uczestników, treść wypowiedzi (dialogów).
Scenariusz powinien opierać się przede wszystkim na ź
ródłach,
których przykłady zamieszczone są na stronie internetowej Muzeum
Historii Polski. W pracy nie może zabraknąć również opisu niezbędnych w
przedstawieniu inscenizacji rekwizytów i kostiumów o charakterze
symbolicznym.
Inscenizacje na podstawie scenariuszy zakwalifikowanych do f
inału zostaną zaprezentowane przez autorów podczas Święta Muzeum 10 czerwca,
a ich autorzy otrzymają wartościowe nagrody rzeczowe. Inscenizacje
zostaną sfilmowane, a kopie nagrania udostępnione autorom inscenizacji.
Źródła:
- Akta sejmikowe województwa krakowskiego. T. V 1681 - 1696, Wrocław – Warszawa – Kraków – Gdańsk – Łódź 1984.
- J. Kitowicz, Opis obyczajów za panowania Augusta III, Warszawa 1985 (i inne wydania).
- Konstytucje
Towarzystwa Jezusowego wraz z przypisami Kongregacji Generalnej XXIV
oraz Normy Uzupełniające przyjęte przez tę samą Kongregację, Kraków 2001.
- M. Matuszewicz, Diariusz życia mego, Warszawa 1986, t. 1-2.
- J. Ch. Pasek, Pamiętniki, wiele wydań.
- M. Wrede, Sejmy i sejmiki Pierwszej Rzeczypospolitej: dokumenty w zbiorach Biblioteki Narodowej, Warszawa 1999.
- Wybór tekstów źródłowych z dziejów sądownictwa polskiego do 1795 r., Wrocław 1976.
Opracowania:
- M. Bogucka, Staropolskie obyczaje w XVI – XVII w., Warszawa 1994.
- J. S. Bystroń, Dzieje obyczajów w dawnej Polsce, wiek XVI – XVIII, t. I – II, Warszawa 1994.
- M. Kamler, Świat przestępczy w Polsce XVI i XVII stulecia, Warszawa 1991.
- W. Kriegseisen, Sejmiki Rzeczypospolitej szlacheckiej w XVII i XVIII wieku, Warszawa 1991.
- Z. Kuchowicz, Człowiek polskiego baroku, Łódź 1992.
- W. Łoziński, Obyczaje na Czerwonej Rusi w pierwszej połowie XVII wieku, Warszawa 2005.
- Obyczaje w Polsce. Od średniowiecza do czasów współczesnych, red. A. Chwalba, Warszawa 2006.
- Wkład jezuitów do nauki i kultury Rzeczypospolitej Obojga Narodów i pod zaborami, red. I. Stasiewicz – Jasiukowa, Kraków – Warszawa 2004.
Rezultaty finału:
I miejsce Gimnazja
Gimnazjum Publicznego im. Jana Pawła II w Gozdowie, pod opieką p. Mileny Kalinowskiej – Cajzer (kategoria: sejmik)
I miejsce. Licea
XXVI Liceum Ogólnokształcącego w Warszawie, pod opieką p. Magdaleny Wiśnioch (kategoria: kolegium jezuickie)
Zobacz reportaż z finału
Inscenizacje oceniało jury w składzie:
Małgorzata Żaryn (Muzeum Historii Polski)
Adam Biedrzycki (Teatr Polski)
Michał Zarychta (Muzeum Historii Polski)